Jak zbierać deszczówkę? Praktyczne porady i systemy zbierania

Najprościej zbierać deszczówkę z rynny do szczelnej beczki wyposażonej w pokrywę, filtr i kranik. Na małej działce sprawdzi się zbiornik 250–350 l, a przy większym ogrodzie model 500 l lub mauzer 1000 l. Sprawdź, jak dobrać system, przygotować miejsce i bezpiecznie wykorzystać zebraną wodę.

Dlaczego warto zbierać deszczówkę?

Deszczówka jest miękka, lekko kwaśna, pozbawiona chloru i soli. Taki skład sprzyja większości roślin, szczególnie azaliom, rododendronom i innym gatunkom preferującym kwaśne podłoże. Woda opadowa ma zwykle temperaturę bliższą temperaturze gleby niż zimna woda z sieci.

Podczas intensywnego deszczu z dachu o powierzchni 100 m² można zebrać około 70 litrów w ciągu kilku minut. Półgodzinny opad potrafi napełnić beczkę o pojemności 200 litrów. Taki zapas wystarcza na podlewanie rabat, warzywnika i roślin balkonowych przez kilka dni.

Własne zasoby ograniczają zużycie wody wodociągowej, zmniejszają ilość odpływu kierowanego do kanalizacji i pomagają obniżyć rachunki. Przy dużych opadach magazynowanie części wody redukuje także spływ powierzchniowy na posesji. Czy trzeba od razu budować rozbudowaną instalację? Nie – podstawowy zestaw można stworzyć z beczki, rury spustowej oraz filtra.

Jak zbierać deszczówkę z rynny?

Najprostszy system wykorzystuje istniejące orynnowanie. Rynna kieruje wodę z połaci dachowej do rury spustowej, a ta przez kolektor lub wyłapywacz deszczówki odprowadza ją do zbiornika. Pojemnik ustaw na stabilnym, wypoziomowanym podłożu, możliwie blisko odpływu.

Przed rozpoczęciem montażu oczyść rynny z liści, gałązek i osadu. Sprawdź również szczelność połączeń, stan mocowań oraz drożność rury spustowej. Nawet najlepsza beczka nie napełni się prawidłowo, jeśli odpływ jest zatkany.

Jakie elementy są potrzebne?

Do podstawowego układu przygotuj następujące części:

• beczkę lub inny szczelny zbiornik na wodę opadową,
• rurę spustową albo elastyczny przewód łączący odpływ z pojemnikiem,
• filtr koszowy lub sitko zatrzymujące liście i większe zabrudzenia,
• kranik, przelew oraz pokrywę zabezpieczającą zbiornik.

Wyłapywacz deszczówki jest elementem rury spustowej wyposażonym w klapkę. Po jej otwarciu woda trafia do zbiornika, a po zamknięciu może być odprowadzana zwykłym odpływem. Z kolei kolektor rynnowy łączy rurę ze zbiornikiem i często ma sitko zatrzymujące zanieczyszczenia.

Jak ustawić zbiornik?

Podłoże musi być równe i odporne na obciążenie. Jeden litr wody waży około kilograma, więc napełniona beczka 500-litrowa obciąża miejsce masą zbliżoną do 500 kilogramów. Kranik umieść nad ziemią, aby można było podstawić konewkę albo podłączyć wąż ogrodowy.

Pokrywa ogranicza dostęp owadów, liści i światła, a także chroni dzieci oraz zwierzęta. Przelew powinien odprowadzać nadmiar wody na bezpieczny fragment działki, do ogrodu deszczowego albo instalacji rozsączającej. Zimą pojemnik trzeba całkowicie opróżnić – zamarzająca woda może rozsadzić jego ścianki.

Jaki zbiornik na deszczówkę wybrać?

Wybór zależy od powierzchni dachu, wielkości ogrodu, częstotliwości opadów i dostępnego miejsca. Plastik jest lekki, trwały i odporny na trudne warunki atmosferyczne. Zbiornik powinien mieć zamkniętą konstrukcję, kranik oraz możliwość podłączenia przelewu.

Dwa mniejsze pojemniki ustawione obok siebie mogą być wygodniejsze niż jeden duży model. Ułatwiają rozdzielenie wody według zastosowania i pozwalają korzystać z części zapasu podczas czyszczenia drugiego zbiornika. Metalowe beczki wymagają zabezpieczenia przed korozją, dlatego w wielu ogrodach wybiera się tworzywo sztuczne.

Przy planowaniu większej instalacji rozważ zbiornik podziemny. Zajmuje mało miejsca, chroni wodę przed światłem i może współpracować z pompą oraz domową instalacją wodociągową. Po zastosowaniu filtracji deszczówka nadaje się do spłukiwania toalety, prania lub sprzątania, lecz instalacja wody użytkowej musi być rozdzielona od obiegu wody pitnej.

Jak zbierać wodę bez rynny?

Na balkonie lub w altanie można ustawić wiadra, kubełki, małe beczki albo pojemniki z kranikiem. Otwór przykryj siatką, która zatrzyma owady i większe zanieczyszczenia. Ciężki zbiornik ustaw tak, aby nie ograniczał przejścia i nie przeciążał konstrukcji balkonu.

Na działce bez rynien sprawdzą się plandeki rozpięte na stelażu. Ich nachylenie powinno kierować wodę do pojemnika. Inną możliwością jest zagłębienie obsadzone roślinami hydrofitowymi, czyli ogród deszczowy zatrzymujący część opadu w gruncie.

Jak wykorzystać zebraną wodę?

Najczęściej służy do podlewania warzyw, kwiatów, trawnika i roślin doniczkowych. Można nią także myć samochód, narzędzia, meble ogrodowe, sprzęt grillowy oraz dziecięce zabawki. Miękka woda ogranicza powstawanie smug i osadu mineralnego.

Przy większej instalacji deszczówka zasila fontannę, oczko wodne lub automatyczne nawadnianie. Pompa zapewnia ciśnienie potrzebne zraszaczom i liniom kroplującym, a filtr chroni dysze przed zatkaniem. Do podlewania najlepiej używać wody odstanej przez krótki czas.

Nie wolno jej pić bez zaawansowanego uzdatniania. Nie zbieraj opadu z dachu pokrytego eternitem ani papą, ponieważ materiał może zanieczyścić wodę. Zebrany zapas przeznacz w ciągu kilku dni lub tygodni, gdyż długie przechowywanie sprzyja rozwojowi glonów i pogarsza jakość.

Jak dbać o system?

System zbierania wody wymaga regularnej kontroli. Raz na jakiś czas opróżnij i umyj zbiornik, usuń osad z filtra oraz sprawdź przelew. Po silnej wichurze obejrzyj rynny, mocowania i wszystkie przewody.

• czyść rynny przed sezonem intensywnych opadów,
• usuwaj liście z sitka i filtra koszowego,
• sprawdzaj szczelność połączeń oraz stan kranika,
• opróżniaj zbiornik przed nadejściem mrozu.

Drewniane meble, skrzynie i inne elementy ogrodowe można myć deszczówką, ale wcześniej zabezpiecz ich powierzchnię impregnatem. Impregnat Ochronno-Dekoracyjny Ogrodowy ogranicza wnikanie wilgoci i chroni drewno podczas kontaktu z wodą oraz zmienną pogodą.